De nulmeting: 44 trends en twee lijnen die overal terugkomen

Wat opvalt per thema

Structuur. Het grootste thema, met de meeste trends. Opvallend vaak wordt de inrichting zelf als rem genoemd. In de auto-industrie wijzen bestuurders naar trage besluitvorming, en in de bouw zit de vertraging in de planfase, waar gemeente, opdrachtgever en bouwer na elkaar werken. Tegelijk schrappen organisaties managementlagen, steeds vaker met AI als argument. De leidinggevenden die overblijven, hebben gemiddeld twaalf direct reports en doen zelf nog uitvoerend werk.

Cultuur. Het welzijn van medewerkers staat onder druk. Een op de vijf Nederlandse werknemers heeft burn-outklachten, een recordniveau, en werkgevers in winkels en openbaar vervoer zeggen dat hun eigen middelen tegen agressie tekortschieten. Vertrouwen is het tweede punt. De werkgever is het instituut dat mensen nog het meest vertrouwen, terwijl bestuurders overschatten hoeveel vertrouwen ze op hun eigen werkvloer hebben.

Leiderschap. Deze maand draait het om de middenmanager. Gallup ziet de betrokkenheid van leidinggevenden harder dalen dan die van hun teams, en in de VS kijkt meer dan de helft van de managers uit naar een andere baan. Ook aan de top is er beweging: het verloop van CEO's bereikte in 2025 voor het tweede jaar op rij een record. In het Nederlandse onderwijs zegt een op de drie schoolleiders te weinig toe te komen aan onderwijskundig leiderschap.

Technologie. Het gaat vooral over de afstand tussen gebruik en grip. Medewerkers gebruiken AI breed, vaak met eigen tools en zonder scholing, terwijl beleid, toezicht en eigenaarschap achterblijven. Dat is zichtbaar in de zorg en in de financiële sector. Het meetbare resultaat blijft beperkt: ruim een derde van de organisaties ziet de winst van AI terug in het bedrijfsresultaat.

Nieuw deze maand

44 trends kwamen erbij. Hier de 5 met de hoogste trendscore.

1. Agent-washing: de grote opruiming van agentprojecten komt eraanTechnologie · opkomendGartner verwacht dat ruim vier op de tien agentprojecten voor eind 2027 worden stopgezet. Tegelijk groeit het gebruik bij grote bedrijven hard. Het verschil zit in de vraag of er een agent nodig was.
2. AI landt alleen als de leidinggevende zelf meedoetLeiderschap · groeiendOf medewerkers AI echt gebruiken hangt vooral af van hun eigen leidinggevende, veel meer dan van de tool of het beleid. HR twijfelt of managers dat kunnen.
3. De auto-industrie schrapt sneller dan er wordt omgeschooldStructuur · groeiendEuropese toeleveranciers kondigden in 2024 en 2025 samen 104.000 banenverliezen aan. Omscholing loopt erachteraan, ook omdat HR vaak pas laat bij de herstructurering aan tafel zit.
4. De engineering manager zit weer in de codeLeiderschap · opkomendIn softwareteams doen leidinggevenden weer meer zelf technisch werk, terwijl engineers steeds vaker agents aansturen. De twee rollen schuiven naar elkaar toe.
5. De rijksdienst moet krimpen, de lijst met taken die stoppen ontbreektStructuur · opkomendHet Rijk moet tot 2035 3,4 miljard euro op het eigen apparaat besparen. De Rekenkamer ziet geen plannen voor welke taken vervallen, en nieuwe regels vragen vrijwel altijd extra mensen.

Bekijk alle 44 nieuwe trends

Sterkste nieuwe cijfers

1. ~90%van de CEO's denkt dat medewerkers de leiding vertrouwen; 46% van de medewerkers zegt dat ook.Boston Consulting Group, 14 oktober 2026 · nog niet nagelopen · De top overschat het vertrouwen van de werkvloer
2. 47%van de Amerikanen vindt dat bedrijven publiek stelling zouden moeten nemen over de actualiteit; in 2025 was dat 51%.Gallup en Bentley University, 7 oktober 2026 · nog niet nagelopen · Minder applaus voor de CEO met een mening
3. 4%minder studenten op de auditroute in 2025 bij drie beroepsinstituten, terwijl het totaal in het VK en Ierland licht steeg.Financial Reporting Council, 5 oktober 2026 · nog niet nagelopen · De voet van het kantoor wordt smaller en de leerroute schuift mee

Fases in het vierde kwartaal 2026

Fases worden per kwartaal herzien. Dit kwartaal veranderde nog geen trend van fase.